Ekonomika

Ekonomika

Koszty kredytu to nie tylko odsetki

Inwestycje w ramach PROW 2007-2013 mog by realizowane z w豉snych 鈔odków pieni篹nych. Kiedy jednak brak w豉snych pieni璠zy pomóc mo瞠 rodzina, znajomi ale równie i bank udzielaj帷 kredytu na planowan inwestycj. W pierwszym przypadku refundacja (najcz窷ciej 50 % warto軼i netto inwestycji) trafia bezpo鈔ednio do kieszeni rolnika, a w drugim przypadku zazwyczaj refundacj przejmuje bank na poczet zaci庵ni皻ego kredytu. Rolnik sp豉ca pozosta陰 cz窷 kredytu.
Zgodnie z zasadami PROW 2007-2013 kosztem kwalifikowanym inwestycji (koszt od którego naliczana jest refundacja) jest koszt netto. Dlatego nale篡 pami皻a, 瞠 potrzebne b璠 równie pieni康ze na zap豉cenie podatku VAT. Je瞠li rolnik jest p豉tnikiem podatku VAT na zasadach ogólnych podatek jest zwracany przez Urz康 Skarbowy. Rolnik tzw. „rycza速owy” jest pozbawiony tej mo磧iwo軼i. Inwestycja jest dla niego dro窺za o utracony VAT. S to kwoty si璕aj帷e od kilku do kilkudziesi璚iu tysi璚y z這tych.
Dla osoby, która chce skorzysta z kredytu, wa積e jest przede wszystkim jego oprocentowanie oraz czas sp豉ty.
Oprocentowanie kredytów z這towych udzielanych na realizacje inwestycji wynosi WIBOR 3M (trzy miesi璚zny) plus minimum 3 proc. WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) to stopa procentowa, po jakiej banki udzielaj po篡czek innym bankom. WIBOR jest wielko軼i zmienn i jego wielko嗆 waha豉 si w ci庵u roku w przedziale od 3,94 do 4,94%. Tak wi璚 oprocentowanie kredytów jest zmienne i zale積e od wielko軼i WIBOR.
Z pewno軼i ni窺ze oprocentowanie kredytu uzyskaj stali klienci, posiadaj帷y od d逝窺zego czasu konto osobiste w banku kredytuj帷ym. Stan i operacje na koncie s cennym 廝ód貫m informacji o kondycji finansowej kredytobiorcy dla pracownika bankowego podejmuj帷ego decyzj o przyznaniu kredytu. Dla takiego klienta czas oczekiwania na pozytywn decyzj jest znacznie krótszy. Klient nieznany bankowi znacznie d逝瞠j czeka na tzw. ocen zdolno軼i kredytowej. W obu jednak przypadkach bank zawraca szczególn uwag na mo磧iwo軼i zabezpieczenia kredytu. Wymagane jest zabezpieczenie wy窺ze od wielko軼i kredytu a warto嗆 jego jest najcz窷ciej 1,5 do 2 razy wi瘯sza od kwoty kredytu. Kwot i sposób zabezpieczenia kredytu ustala indywidualnie bank uwzgl璠niaj帷 mi璠zy innymi ryzyko powodzenia planowanej inwestycji.

Nie zawsze osoba zaci庵aj帷a kredyt ma 鈍iadomo嗆 konieczno軼i poniesienia dodatkowych op豉t bankowych zwanych prowizjami bankowymi. Dzia豉lno嗆 banku polega (mi璠zy innymi) na po篡czaniu pieni璠zy, dlatego te wi瘯szo嗆 jego us逝g jest odp豉tna. Zarabiaj urz璠y, s康y, i inne instytucje na wydawaniu ró積ego rodzaju wypisów, odpisów za鈍iadcze, zarabia tak瞠 i bank.
Lista op豉t bankowych jest d逝ga. Pierwsz op豉t ponosimy si ju na samym pocz徠ku, gdy przyniesiemy do banku dokumenty (biznes plan, wniosek o udzielenie kredytu). Wi瘯szo嗆 banków pobiera prowizj za rozpatrzenie wniosku kredytowego. Czasami jest to kwota ustalona w z這tych, na ogó od 50 do 500 z, innym razem okre郵ony procent od warto軼i kredytu (od 0,1 do 2 proc.).
Banki wyznaczaj minimaln stawk prowizji bez wzgl璠u na wysoko嗆 kredytu. Je郵i kredyt nie zostanie przyznany z przyczyn le膨cych po stronie kredytobiorcy, prowizja przepada. W przypadku decyzji pozytywnej zazwyczaj bank zalicza j do prowizji za udzielenie kredytu.
Wysoko嗆 tej drugiej prowizji waha si od 0,3 do 4 proc. warto軼i kredytu. W wi瘯szo軼i banków obowi您uje kwota minimalna (od 150 do 400 z).
Dodatkowy koszt poniesiemy wtedy, gdy potrzebna nam b璠zie promesa, czyli przyrzeczenie udzielenia kredytu. Pobierane op豉ty wynosz od 0,1 do 0,5 proc. kwoty kredytu, minimum od 100-500 z. ARiMR nie wymaga przedstawienia promesy przy sk豉daniu wniosku.
Oprócz tych standardowych op豉t jest te wiele innych. W niektórych bankach wyst瘼uje prowizja za administrowanie kredytem (do 1 proc.). Jest pobierana za ka盥y rozpocz皻y trzymiesi璚zny okres trwania umowy. Jej wysoko嗆 zale篡 od aktualnego stanu zad逝瞠nia.
Klient p豉ci bankowi prowizj nie tylko za udzielony kredytu, ale równie wtedy, gdy nie podejmuje go w ca這軼i. Jest to prowizja za gotowo嗆. Wynosi od 0,2 do 2 proc. niewykorzystanej kwoty. Prowizja pobierana jest za ka盥y dzie od udost瘼nienia 鈔odków do dnia poprzedzaj帷ego wykorzystanie kredytu.
Mo瞠my zap豉ci za wcze郾iejsz cz窷ciow lub ca趾owit sp豉t kredytu - od 0,2 do 1 proc. nadp豉canej sumy. Niektóre banki nie pobieraj tej prowizji, je郵i zostan wcze郾iej uprzedzone o zamiarze klienta lub nadp豉cana kwota nie przekracza np. 10-30 proc. zad逝瞠nia.
Prowizja za nieterminow sp豉t kredytu wynosi od 0,1 do 2 proc. wysoko軼i raty. Na ni窺z lub zerow op豉t mo積a liczy wtedy, gdy bank zostanie wcze郾iej powiadomiony o spó幡ieniu i nie przekroczy ono 14 - 20 dni.
Gdy bank wysy豉 przypomnienie o niezap豉conej racie, kosztuje to zapominalskiego kredytobiorc od 15 do 70 z這tych.
Nie sposób tutaj przedstawi wszystkich rodzajów i wielko軼i prowizji pobieranych przez banki. Nie to jest celem tego artyku逝. Moim celem jest zwrócenie uwagi by potencjalni klienci banków skrupulatnie przegl康ali nie tylko umowy kredytowe, lecz równie tabele op豉t i prowizji w celu pó幡iejszego unikni璚ia rozczarowa i nieporozumie.


Bogdan Pobere積ik


bibliografia: tabele op豉t i prowizji bankowych