Rodzime rasy drobiu w chowie przydomowym - wiedza, pasja i smak tradycji
25 czerwca 2026 r. w Diecezjalnym Centrum Pielgrzymowania im. Jana Pawła II w Starym Sączu odbyła się konferencja „Rodzime rasy drobiu w chowie przydomowym”, zorganizowana przez Małopolski Ośrodek Doradztwa Rolniczego z siedzibą w Karniowicach we współpracy z Instytutem Zootechniki - Państwowym Instytutem Badawczym - Zakładem Doświadczalnym Kołuda Wielka. Wydarzenie zostało dofinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Planu Strategicznego WPR 2023-2027, realizowanego z programu Krajowej Sieci Obszarów Wiejskich+ (KSOW+).
Program konferencji został przygotowany w taki sposób, aby połączyć najnowszą wiedzę naukową z praktycznym doświadczeniem hodowców i specjalistów. Wystąpienia ekspertów spotkały się z dużym zainteresowaniem uczestników. Prelegenci nie tylko przekazywali rzetelną wiedzę opartą na wynikach badań i wieloletniej praktyce, ale także z ogromnym zaangażowaniem i pasją opowiadali o swojej pracy, inspirując do podejmowania działań na rzecz ochrony rodzimych ras drobiu.
Dr inż. Kamila Kłos, Dyrektor Zakładu Doświadczalnego Kołuda Wielka Instytutu Zootechniki - PIB, w wykładzie „Gęś Biała Kołudzka® - użytkowanie reprodukcyjne stad rodzicielskich” przedstawiła zasady prowadzenia stad reprodukcyjnych oraz znaczenie właściwego doboru materiału hodowlanego. Podkreśliła, że odpowiedzialna praca hodowlana stanowi podstawę utrzymania wysokiej jakości produkcji oraz zachowania cennych cech użytkowych tej wyjątkowej rasy.
Mgr inż. Jakub Kalisz, Kierownik Stacji Zasobów Genetycznych Drobiu Wodnego w Dworzyskach, zaprezentował temat „Hodowla gęsi i kaczek ras zachowawczych na przykładzie Stacji Zasobów Genetycznych Drobiu Wodnego w Dworzyskach”. Wykład ukazał ogromne znaczenie ochrony rodzimych ras wodnego drobiu dla zachowania bioróżnorodności oraz krajowych zasobów genetycznych, które stanowią nieodłączny element dziedzictwa polskiego rolnictwa.
Dr inż. Jakub Badowski, Kierownik Zakładu Wylęgu Gęsi Instytutu Zootechniki – PIB, podczas wystąpienia „Gęś Biała Kołudzka® – prawidłowy odchów gąsiąt” omówił najważniejsze zasady odchowu młodego drobiu. Zwrócił uwagę na znaczenie właściwego żywienia, warunków utrzymania oraz profilaktyki zdrowotnej, które decydują o dobrostanie zwierząt i późniejszych efektach produkcyjnych.
Dr Krzysztof Andres z Uniwersytetu Rolniczego im. Hugona Kołłątaja w Krakowie przedstawił wykład „Przyzagrodowy chów drobiu”, podczas którego omówił praktyczne aspekty prowadzenia niewielkich stad w gospodarstwach rodzinnych. Prelekcja pokazała, że przyzagrodowy chów może być nie tylko sposobem na zachowanie rodzimych ras, ale również elementem zrównoważonego rolnictwa, wspierającym lokalną produkcję żywności i rozwój gospodarstw. Dużym zainteresowaniem uczestników cieszył się również wykład „Rolniczy Handel Detaliczny w kontekście chowu gęsi”, który poprowadził Andrzej Kłonecki, Prezes Fundacji Hodowców Polskiej Białej Gęsi. Prelegent zwrócił uwagę na rosnące znaczenie sprzedaży bezpośredniej jako sposobu na zwiększenie opłacalności produkcji i budowanie wartości dodanej w gospodarstwie. Podkreślił, że wykorzystanie potencjału Rolniczego Handlu Detalicznego pozwala rolnikom nie tylko osiągać wyższe dochody poprzez oferowanie produktów wysokiej jakości bezpośrednio konsumentom, ale także rozwijać lokalne przetwórstwo, wzmacniać rozpoznawalność własnej marki oraz dywersyfikować źródła przychodów gospodarstwa.
Naturalnym uzupełnieniem tej tematyki były warsztaty kulinarne przygotowane przez Fundację Hodowców Polskiej Białej Gęsi. Była to doskonała okazja do poznania praktycznych możliwości wykorzystania gęsiny w nowoczesnej kuchni oraz przekonania się o jej wyjątkowych walorach smakowych i odżywczych. Uczestnicy mogli obserwować proces przygotowania potraw, poznać zasady właściwej obróbki mięsa oraz skosztować dań przygotowanych z produktów najwyższej jakości. Warsztaty pokazały, że produkty pochodzące od rodzimych ras drobiu doskonale odpowiadają na oczekiwania współczesnych konsumentów poszukujących żywności naturalnej, lokalnej i pełnowartościowej, a ich odpowiednia promocja i przetwarzanie mogą stać się istotnym źródłem dodatkowych dochodów oraz impulsem do rozwoju nowoczesnych gospodarstw.
Jednym z najważniejszych przesłań konferencji było podkreślenie znaczenia rodzimych ras drobiu dla zachowania krajowych zasobów genetycznych oraz ochrony dziedzictwa polskiej wsi. Rasy objęte programami ochrony stanowią cenne źródło różnorodności biologicznej, są dobrze przystosowane do lokalnych warunków środowiskowych i umożliwiają prowadzenie chowu zgodnego z zasadami dobrostanu zwierząt. Produkty pochodzące od tych ras wyróżniają się wysoką jakością, doskonałymi walorami smakowymi oraz coraz częściej znajdują uznanie wśród świadomych konsumentów, stając się szansą na rozwój sprzedaży bezpośredniej, lokalnego przetwórstwa i agroturystyki.
Konferencja była również okazją do popularyzacji wiedzy na temat możliwości wsparcia działań związanych z ochroną rodzimych ras drobiu w ramach Planu Strategicznego WPR 2023–2027. Uczestnicy zdobyli cenne informacje dotyczące prowadzenia chowu przyjaznego środowisku, poprawy dobrostanu zwierząt oraz budowania wartości dodanej swoich gospodarstw poprzez oferowanie produktów wysokiej jakości.
Spotkanie w Starym Sączu pokazało, że przyszłość polskiego rolnictwa może skutecznie łączyć nowoczesną wiedzę z szacunkiem dla tradycji. Ochrona rodzimych ras drobiu to nie tylko troska o zachowanie bioróżnorodności, ale również realna szansa na rozwój konkurencyjnych gospodarstw opartych na jakości, lokalności i odpowiedzialnej produkcji żywności.
Angelika Magiera

